The Giver

Lois Lowry’nin 1993 yılında yayımlanan aynı adlı çoksatar genç yetişkin romanından beyazperdeye uyarlanan "Seçilmiş" (The Giver), insanlığın acıdan, savaştan ve çatışmadan arındırılmış steril bir toplum yaratma arayışını konu alan distopik bir bilimkurgu yapımıdır. Yönetmenliğini Phillip Noyce’un üstlendiği film, "Tektiplilik" (Sameness) adı verilen katı bir düzen altında yönetilen toplulukta geçer. İnsanların duygularının, renk algılarının ve bireysel tercihlerinin günlük ilaç dozlarıyla bastırıldığı bu yapay ütopyada genç Jonas, toplumun geçmişteki tüm hafızasını muhafaza etmekle görevlendirilen "Hafıza Alıcısı" konumuna seçilir. Eski "Hafıza Vericisi" ile tanışıp insanlık tarihinin neşesini, müziğini ve aşkını tecrübe ettikçe, suni huzurun ardında yatan ahlâkî trajediyi ve duygusuzluğun karanlık yüzünü kavramaya başlar. Sinematografik açıdan filmin en başarılı yönü, görsel anlatımın karakterin zihinsel uyanışıyla paralel biçimde şekillenmesidir. Jonas’ın duygu ve hafızadan yoksun monoton dünyası başlangıçta siyah-beyaz bir görsellikle izleyiciye sunulurken, aktarılan her yeni tecrübeyle birlikte kadraja kademeli olarak renkler nüfuz eder. Bu görsel dönüşüm, izleyicinin Jonas ile özdeşim kurmasını kolaylaştırmaktadır. Ayrıca Jeff Bridges’ın bilge ve kederli Hafıza Vericisi rolündeki performansı ile Meryl Streep’in otoriter Baş Yaşlı (Chief Elder) tasviri, filmin dramatik yükünü başarıyla sırtlamaktadır. Buna karşın film, edebî eserin derinlikli felsefî ve etik sorgulamalarını Hollywood aksiyon ve kaçış kalıplarına kurban etmesi bakımından eleştirilebilir. Özellikle hikâyenin son çeyreğinde temposunun aşırı hızlanması ve olayların basitleştirilmiş bir çatışma zeminine oturtulması, anlatının derinliğini bir miktar zedelemektedir. Yine de hafızanın, özgür iradenin ve insanî duyguların kıymetini etkileyici bir görsellikle hatırlatan "Seçilmiş", türün meraklıları için dikkate değer bir eserdir.